Bugun...



ATATÜRK LÜLEBURGAZ’DA

Tarih: 17-08-2019 19:52:34 + -


Ulu önder Gazi Mustafa Kemal Atatürk, 82 yıl önce bugün, Trakya Manevraları’nın bir bölümünü izlemek için Lüleburgaz’a geldi, ardından Büyükkarıştıran İlkokulu’na geçip askeri yetkililerden harita üzerinde bilgiler alarak, kasabadaki manevra aşamalarını inceledi…


ATATÜRK LÜLEBURGAZ’DA

Ulu önder Gazi Mustafa Kemal Atatürk, 82 yıl önce bugün, Trakya Manevraları’nın bir bölümünü izlemek için Lüleburgaz’a geldi, ardından Büyükkarıştıran İlkokulu’na geçip askeri yetkililerden harita üzerinde bilgiler alarak, kasabadaki manevra aşamalarını inceledi… 1950’li yıllara kadar Büyükkarıştıran’da her yıl 17 Ağustos “Atatürk Bayramı” olarak kutlanıyordu…

Atatürk’ün Lüleburgaz’dan ilk geçişi 1930 yılında Kırklareli ve Edirne’ye gidişinde olmuştur. Atatürk, 19 Aralık 1930 Cuma günü saat 21.40’ta Trenle Sirkeci’den hareketle, 20 Aralık 1930 Cumartesi günü saat 6.00’da Alpullu’ya varmıştır.  Lüleburgaz’dan yılın en uzun gecesinde saat 5.00 civarında geçmiştir. O sırada Atatürk istirahat halindedir.

(Geçtiği saat, oldukça geç ve sabaha karşı bir vakittir. Kalkıp trenin perdelerini kapattırdığı söylentileri tamamen asılsız sözlerdir.)

Atatürk’ün Lüleburgaz’a gelişi ise 1937 yılında Trakya Manevralarında, programlı bir askeri denetim nedeniyle 17 Ağustos 1937’de Çerkezköy’den trenle saat 14.00 civarında olmuştur.

TRAKYA MANEVRALARININ AMACI

Sanayileşmiş ülkelerin 1930’lu yıllar kapsamında kendi içindeki bunalımları ve bu dünyanın yoğun silahlanmaları onları II. Dünya Savaşı’nın eşiğine getirmişti. Bu durumda genç Türkiye’nin kendisini savunması gerekirdi. Bağımsızlığı, ülke topraklarını ve ulusu korumak amacıyla Atatürk’ün önderliğinde dünya barışına katkı, komşuluk ilişkilerinde barış ve diyalog içinde yaşamak, çıkacak olan savaştan gerektiğinde kaçınmak, Balkan ve Sadabat Paktlarının oluşumları hep bu amaçlar için gerçekleştirildi. Dünyanın en pahalı bir coğrafyasında yaşayan Genç Türkiye, kendisini koruyacak askeri, siyasi ve ekonomik önlemler almakta da gecikmiyordu. İşte bunlardan askeri olanı o yıllarda yapılan Büyük Trakya Manevralarıdır. Yoğunluğu Trakya topraklarının orta bölümüne rastlayan bölgede yapılan bu askeri deneme harekâtı, saldırgan güçlere ciddi bir caydırıcılık yaptırımı getirirken onlara bir güç gösterisi de yaparak doğudan ve batıdan gelecek tehlikelere karşı bir duruş sergilemiştir. Büyükkarıştıran kasabası bu manevraların merkezlerinden biri olmuştur.

           TRAKYA MANEVRALARINDA ATATÜRK 

29 Temmuz- 22 Ağustos tarihleri arasında gerçekleştirilen Trakya Manevralarının bir bölümünü izlemek için 16 Ağustos’ta İstanbul’dan ayrılan Atatürk,  16 Ağustos’u 17 Ağustos’a bağlayan geceyi Çerkezköy’de geçirmiş sabah erken saatlerde İsmet Paşa ile birlikte manevraların yapıldığı sahaya giderek Başhakem General Salih Paşa ile görüşmüştür. İlk nokta olarak Derviştepe’ye çıkmış, burada yarım saat kalarak Kırmızı ve Mavi Kuvvetlerin hareketlerini yakından takip ederek 13.20’de Çerkezköy’den trenle Lüleburgaz’a hareket etmiş, Lüleburgaz İstasyonu’na varınca kısa bir süre dinlenip, kahve içmiş, ardından, otomobille Lüleburgaz’ın Eskibedir Köyü Yolu mevkiindeki Teyyare Kararagahı’na gelerek, Trakya Manevraları’nın hava harekatı durumunu denetlemiş, daha sonra Büyükkarıştıran İlkokulu’na gelip burada askeri yetkililerden harita üzerinde bilgiler alarak, kasabadaki manevra aşamalarını incelemiştir. Aynı gün Çorlu’da III. Kolordu karargâhını ziyaret edip buradan İstanbul Florya’ya dönmüşlerdir.

Atatürk Ağustos ayının 18’ini 19’una bağlayan gece saat 20.03’te Florya’dan hareket ederek tekrar özel trenle Çerkezköy’e gelmiş ve geceyi Çerkezköy’de geçirerek 19 ağustos sabahı manevra harekât sahasına geçerek gözlem ve incelemelerine devam etmiştir. Aynı gün yoğun geçen yorgunluğunu atmak ve biraz dinlenmek üzere Saray’a gelmiş, burada vatandaşlarla sohbet etmiş, buradan Çerkezköy’e geçerek geceyi trende geçirmiştir. 20 Ağustos sabahı saat 7.30’da Çerkezköy’den hareket eden Atatürk, İsmet Paşa ve vekillerle birlikte harekât sahasındaki Bağlarsırtı 194 rakımlı tepeden manevralar izlemiş.(Bu sırada Çorlu’da bulunan Mareşal Fevzi Çakmak ve Tekirdağ’daki misafirler de heyete iştirak etmişlerdir.) Atatürk saat 10.15’e kadar gelişmeleri buradan izlemiş, 10.40 itibarıyla da harekâtı “Üsküdar Baba Kabristanı” denilen tepeden izlemiş, saat 11.00’de buradan ayrılarak Çayla Tepesi’nden –Kasım Eğreli Tepesi’nden Kırmızı ve Mavi kuvvetlerin çarpışmalarını izlemiştir. Bu arada gelen misafirler Atatürk’e tek, tek takdim edilerek tanıtılmış, saat 12.40’ta Çukuryurt önlerinde Fevzi Çakmak Paşa ile buluşmuş, Mareşale: “Orduya memnuniyet ve selamlarımın iblağını rica ederim.” diyerek, misafirlerin ve komutanların ellerini sıkarak veda etmiş, ardından otomobille Çerkezköy’e, oradan da trenle İstanbul’a dönmüştür.

ATATÜRK’ÜN LÜLEBURGAZ DURAK MAHALLESİ’NE ve LÜLEBURGAZ’A GELİŞİ

 Mustafa Kemal Atatürk, Trakya Manevralarının bir bölümünü izlemek amacıyla 17 Ağustos 1937’de saat 13.20’de Çerkezköy’den trenle Lüleburgaz’a hareket ederek, Lüleburgaz Tren İstasyonu’na gelmiş ve buradan otomobille Lüleburgaz’ın Eski bedir yolu mevkiindeki Teyyare Kararagahına gelerek, Trakya Manevraları’nın hava harekatı durumunu denetlemiş, (Manevraların tüm hava gücü ve teyyareleri Lüleburgaz yakınındaki, Eski Bedir yolu mevkiinde bulunuyor, uçuşlar bu pist üzerinden yapılıyor, manevranın hava harekatı Lüleburgaz’dan yönetiliyordu.-  19 Ağustos 1937’de Lüleburgaz’da teyyarelerin konuşlandığı mevki; Bugün Yeni Hükümet Binası’nın kuzey doğusunda,  Kepirtepe Anadolu Lisesi’nin batısında kalan, 426 ada 16 parsel, 426 ada 19 parsel, 426 ada 20 parsel, 426 ada 21 parsel’lerin bulunduğu arazidir. Bu araziye o tarihten itibaren “Teyyare Meydanı” denmektedir. 

Buradan Karamusul Köyü üzerinden kara yolu ile saat 15.00’te Büyükkarıştıran kasabasına gelmiştir. Trakya Manevralarının merkezlerinden biri olan Büyükkarıştıran’da kalabalık bir halk tarafından karşılanan Mustafa Kemal Atatürk, okulda iki saate yakın bir zaman kalarak manevralarla ilgili haritaları incelemiş, bölgedeki askeri harekâtla ilgili bilgiler alarak daha sonra halkla sohbet etmiştir. Trakya Baş Müfettişi Kazım Dirik’in takdimleriyle Köy Muhtarı Recep Saygın, Nahiye Müdürü’nün Başkâtibi Refet Rodoplu, okulun Başöğretmeni Ömer Olcay ve İhtiyar Heyeti Atatürk’ün elini öpmüş, kısa bir sohbetin ardından saat 17.30’da otomobille Çorlu’ya hareket etmiştir. Bu ziyaret Büyükkarıştıranlıların gurur kaynağı olmuştur. O günkü yaşadıklarını unutamayan halk,  bu ziyaretin ertesi yılından itibaren 1950’li yıllara kadar kasabada her yıl 17 Ağustoslarda “Atatürk Bayramı” kutlamaları yaparak anmıştır.

 Bir Anı…

Atatürk Lüleburgaz Durak Mahallesi’nde (İstasyon’da) 17 Ağustos 1937

Ben 8 Mayıs 1927’de Lüleburgaz’ın Durak Mahallesi’nde doğdum. Babam; Tahir Şatana, Annem, Zeynep Şatana’dır. Annem Lüleburgaz’ın yerli ailelerinden büyük çiftçi, eşraftan Kazım Ağa’nın kızıdır.  Babası Mardin göçmenidir. Halkalı Ziraat Mühendisliğinden mezun olup, aile çiftçilikle uğraşmaktadır. Ailemizin toprakları Lüleburgaz Durak Mahallesi civarındadır.

 Atatürk 17 Ağustos ‘ta Trakya manevraları için Lüleburgaz Tren İstasyonuna geldiğinde bende oradaydım. O yaz on yaşına basmıştım. O günü ve O anı hiç mi hiç unutamıyorum. Trakya Manevralarının programı doğrultusunda hareket edildiği için, Tren istasyonunun karşısındaki bahçede ancak bir kahve içimi 20-30 dakika kadar durabildi. O kadar yoğun bir kalabalık vardı ki Lüleburgaz’ın devlet erkanı ve halkın ileri gelenleri hep buradaydı. Ben de, dedem Kazım Ağa’nın ayaklarının arasında durarak Ulu Önder Gazi Paşa’ya bir metre kalana kadar yaklaştım. Heyecandan kalbim duracaktı. Benim için müthiş bir şeydi. Özellikle gözleri, bakışları ve konuşmaları hala aklımdadır. O sırada pek çok güzel otomobiller geldi. Kendisi Sabiha Gökçen’i yanına alarak güzel bir otomobille Trakya manevralarını denetlemek için önce Lüleburgaz Tayyare Karargahına ardından Karamusul Köyü üzerinden Büyükkarıştıran’a hareket etti. (Avukat Nebahat Şatana - Lüleburgaz)

Bu çalışma Araştırmacı – Tarihçi Ali Arslan tarafından yapılmıştır. 

 

Hazırlayan: Araştırmacı – Tarihçi Ali Arslan/Görünüm

 




Bu haber 152 defa okunmuştur.

Etiketler :

FACEBOOK YORUM
Yorum

DİĞER KIRKLARELİ Haberleri

ÇOK OKUNAN HABERLER
SON YORUMLANANLAR
FOTO GALERİ
  • Bebişler
    Bebişler
  • Yurdum İnsanı
    Yurdum İnsanı
  • FANTASTİK
    FANTASTİK
  • ATATÜRK
    ATATÜRK
  1. Bebişler
  2. Yurdum İnsanı
  3. FANTASTİK
  4. ATATÜRK
FOTO GALERİ
VİDEO GALERİ
  • Oflu Hoca Trakya'da - Üzeyir ile Halime (13 Nisan'da Sinemalarda)
    Oflu Hoca Trakya'da - Üzeyir ile Halime (13 Nisan'da Sinemalarda)
  • Oflu Hoca Trakya'da - Üzeyir ile Halime (13 Nisan'da Sinemalarda)
    Oflu Hoca Trakya'da - Üzeyir ile Halime (13 Nisan'da Sinemalarda)
  • Osmanlı
    Osmanlı
  • Kubat Ötme Bülbül
    Kubat Ötme Bülbül
  • Neşet Ertaş Evvelim Sen Oldun
    Neşet Ertaş Evvelim Sen Oldun
  • Aytaç Doğan İç Benim İçin
    Aytaç Doğan İç Benim İçin
  1. Oflu Hoca Trakya'da - Üzeyir ile Halime (13 Nisan'da Sinemalarda)
  2. Oflu Hoca Trakya'da - Üzeyir ile Halime (13 Nisan'da Sinemalarda)
  3. Osmanlı
  4. Kubat Ötme Bülbül
  5. Neşet Ertaş Evvelim Sen Oldun
  6. Aytaç Doğan İç Benim İçin
VİDEO GALERİ
YUKARI